Het International Phonetic Alphabet is grotendeels gebaseerd op het Latijnse alfabet en deelt in naar de positie van de tong tijdens het uitspreken
de q wordt uvulaar(met de achterkant van de tong bijna tegen de huig) en de x vulaar (met de achterkant van de tong in het zachte gedeelte) uitgesproken
De Q is de minst voorkomende letter in het Nederlands en komt uitsluitend voor in leenwoorden, hetzelfde geldt voor de X.
Verder vallen ze in de uitspraak soms beiden onder de letter K (zie bijv link 2)
De derde link legt verder uit.
in het boek Fonologie: uitnodiging tot de klankleer van het Nederlands door Jan Kooij, Marc van Oostendorp kunt u op blz 25 ook meer informatie over de transcriptie vinden.