1943 : nacht van 17 op 18 augustus: de RAF bombardeert het onderzoekscentrum van
Peenemünde
27 augustus: de eerste gedeporteerden komen vanuit Buchenwald aan bij Nordhausen
(Thüringen) om er een ondergrondse fabriek te bouwen. Het ‘Mittelwerk’ is bestemd voor
de serieproductie van A4-raketten
28 augustus: de eerste bunker voor de voorbereiding van de lancering van de A4-raketten, in Eperlecques (Pas-de-Calais), wordt vernietigd door een Amerikaans
bombardement; de Duitsers bouwen op dezelfde plaats een fabriek voor de productie
van vloeibare zuurstof (dit is de bunker die vandaag nog kan worden bezichtigd)
september: start van de bouw van een ondergronds complex voor de voorbereiding van
de lancering van de A4-raketten in Helfaut-Wizernes; enkele maanden later wordt de
site beschermd door een gigantische betonnen koepel
september 1943 tot maart 1944, de inrichting van Mittelwerk eist zeer veel slachtoffers
onder de gedeporteerden (2882 doden)
1944 maart: de gedeporteerden tewerkgesteld in Mittelwerk worden ondergebracht in een
buitenkamp, « Dora » genaamd
6 juni: landing van de Geallieerden in Normandië
13 juni: de eerste V1-bommen worden afgevuurd op Londen
20 juli: mislukte aanslag op Hitler in Rastenburg; het rakettenprogramma van het Duitse
leger komt onder leiding te staan van de SS
eind juli: de Duitsers verlaten LA COUPOLE
1 september: laatste katapultering van een V1 vanop Franse bodem
5 september: Noord-Frankrijk wordt bevrijd door de geallieerde legers; Britse ingenieurs
onderzoeken het complex LA COUPOLE
8 september: de eerste operationele V2-raket valt nabij Parijs, maar het Duitse offensief is
voornamelijk tegen Londen gericht
12 oktober: start van het V1- en V2-offensief tegen Antwerpen
oktober: Dora wordt een hoofdkamp, autonoom ten opzichte van Buchenwald
16 december: een V2-raket maakt 561 doden in cinema « Rex » in Antwerpen
1945 27 maart: laatste lancering van een V2 tegen Londen
begin april: stopzetting van de V2-productie in Mittelwerk en ontruiming van het kamp
Dora
11 april: de Amerikaanse troepen ontdekken het kamp Dora en de ondergrondse fabriek
Mittelwerk
De V1's werden voornamelijk geproduceerd door gevangenen die als dwangarbeiders werden ingezet. Na de grote aanval op Peenemünde door de Britse RAF in de nacht van 17 op 18 augustus 1943 werd de productie verplaatst naar Mittelbau-Dora, een reusachtige ondergrondse fabriek onder het Kohnstein-massief bij Nordhausen, waar duizenden gevangenen onder onmenselijke omstandigheden moesten werken. Sommigen onder hen zagen kans om met gevaar voor eigen leven sabotage te plegen aan de door hen geproduceerde V1's.
Het onderzoekscentrum van Peenemünde
In 1936 wordt op een eiland aan de Baltische kust (Üsedom) begonnen met de bouw van een reusachtig, ultramodern onderzoekscentrum: Peenemünde. Hier worden weldra twee ploegen aan het werk gezet: : de Luftwaffe (de luchtmacht) ontwikkelt straalvliegtuigen en vanaf 1942 de vliegende
bom Fi 103 (V1).
de Heer (de landmacht) wijdt zich onder de technische leiding van Von Braun aan de
ontwikkeling van een grote strategische raket, de A4 (V2).
Ze wordt ontwikkeld als een terroristisch wapen – in de etymologische betekenis van het
woord – dat wordt ingezet tegen de burgerbevolking, vooral tegen die van Londen.
Vanaf 1942, als het verloop van de oorlog een nieuwe wending begint te nemen, beschouwen de nazi-leiders de A4-raket (V2) als een “wonderwapen”. Een eerste, volkomen geslaagde lancering van een prototype heeft op 3 oktober plaats in Peenemünde. Hoewel het tuig nog lang niet perfect is gaat onmiddellijk de serieproductie van start, met een aantal mislukte proeflanceringen als gevolg.
In het programma wordt een kapitaal aan mensen en middelen besteed. Men kan het vergelijken met het « Manhattan-programma » van de atoombom dat later wordt ondernomen in de Verenigde Staten.
Lancering van een A4 (V2) in Peenemünde (1943).
De Luftwaffe ontwikkelt al snel de vliegende bom Fi 103 (V1), veel eenvoudiger en goedkoper dan de A4 (V2). Ook hier gaat de serieproductie van start vóór de ontwikkeling voltooid is…
In Frankrijk krijgt de Todt-Organisatie de opdracht om langs de Kanaalkusten, van Cotentin tot Pas-de-Calais, een groot aantal constructies op te trekken van waaruit vliegende bommen en raketten naar Engeland zullen worden afgevuurd:
reusachtige bunkers voor de raketten,
grote ‘blockhaus’,
en gestandaardiseerde lanceerbases voor de
vliegende bom.
Dit zijn de Sonderbauten (speciale constructies).
In de lente van 1943 wenden de verantwoordelijken van het rakettenprogramma van Peenemünde zich tot de SS voor een oplossing voor het arbeiderstekort: een eerste groep gevangenen van de concentratiekampen arriveert in juni.
De Britse inlichtingendiensten hebben lange tijd getracht te achterhalen welke nieuwe, bedreigende wapens in Peenemünde worden ontwikkeld. Het meest lucide is professor R. V. Jones, die op 16 juni 1943 een raket herkent op een luchtfoto van Peenemünde. Op 18 augustus voert de RAF een grootschalig bombardement uit op het onderzoekscentrum; enkele dagen later storten de Geallieerden zich op de lanceerbases die in Frankrijk worden gebouwd.